Авторизация
 

Творцы першай хвалі: Адам МІЦКЕВІЧ

Авторы первой волны: Адам Мицкевич"Беларуская энцыклапедыя" прадстаўляе яго як польскага паэта беларускага паходжання, грамадскага дзеяча і публіцыста. Нарадзіўся ў вёсцы Завоссе Баранавіцкага раёна, паводле іншых крыніц — у Навагрудку на Гродзеншчыне, гады жыцця 24.12.1798-26.11.1855. Паходзіў са старадаўняй збяднелай беларускай шляхты герба "Порай". Закончыў Навагрудскую дамініканскую школу і Віленскі ўніверсітэт. У час вучобы стаў адным з арганізатараў тайных таварыстваў патрыятычнай моладзі — філаматаў і філарэтаў. Настаўнічаў у Коўне ў 1819-23 гадах.

 

Да гэтага часу сталі шырока вядомы яго паэмы "Мешка, князь Навагрудка" і "Дзяды", выйшлі дзве кнігі "Вершаваных твораў", якія паклалі пачатак новаму мастацкаму накірунку — рамантызму. Асноўныя прынцыпы яго — народнасць і нацыянальная самабытнасць — Адам Міцкевіч сфармуляваў у літаратурным маніфесце.


Да 1823 года постаць Адама Міцкевіча ў польскай літаратуры выйшла на першы план, але яго грамадская дзейнасць не адпавядала палітыцы царскіх улад. Працяглы час лічылася легендай, што, ратуючыся ад арышту, бунтарны паэт нейкі час нібыта хаваўся ў капліцы маёнтка Кастравіцкіх, з гаспадыняй якога Людвікай — апякункай вязняў-філаматаў, быў добра знаёмы. І нават пакінуў у яе альбоме верш "Майтэк" ("Матрос"). Удакладненне да гэтага твора, трэба меркаваць, і дае некаторыя падставы так сцвярджаць. А яно гучыць наступным чынам: Адам Міцкевіч запісаў у альбом Людвікі Кастравіцкай верш у якасці ўдзячнасці за тое, што яна і яе маці, генеральша Пангоўская, сардэчна апекавалі зняволеных філарэтаў.


Між тым, уладанні Кастравіцкіх, адзін з якіх быў нават маршалкам Віленскай губерні, — гэта Дарожкавічы, прыгарад Дзісны. Там да нашага часу вельмі мала што захавалася ад былых пабудоў і парку. Але так было не заўсёды, ёсць яшчэ адна падстава меркаваць, што маёнтак мог стаць месцам схованкі А. Міцкевіча: гэта яго сустрэча з мясцовай паэткай Тэкляй Урублеўскай, бо характарыстыка герояў да гэтага напісанай Тэкляй паэмы "Нарымунт вялікі літоўскі князь" (1820) вельмі адпавядае дзеючым асобам крыху пазнейшых Адамавых твораў "Гражына" (1823) і "Конрад Валенрод" (1828).


Такім чынам, з Дарожкавічамі ў нейкай ступені звязаны лёс вялікага польскага паэта, жыццёвы шлях якога потым прайшоў праз Расію, Францыю, Італію.

 

Інтэрнэт прапанаваў пераклад верша "Матрос" Адама Міцкевіча, але толькі на рускай мове. Пазнаёмцеся з гэтым творам. 

 

"Матрос" 

"Зачем, о беглец несчастный,
Ты с нами спешишь расстаться,
Покинуть берег прекрасный
И больше не возвращаться?
Зачем ты от нас скрываешь
Свой взгляд, озаренный светом,
Улыбкой нас не встречаешь,
Не даришь прежним приветом?
Все бродят вокруг лениво,
Ты мчишь по палубе зыбкой.
Возможно ль быть торопливым
И край покидать с улыбкой?"
"Послушай,—матрос ответил,—
Я долго прожил в отчизне,
Но радости в ней не встретил,
Не видел счастливой жизни.
Я видел страданья правых
И горе с нуждою в хатах,
Ничтожность сердец лукавых
И жадность в глазах богатых.
Меня не прельщает счастье,
Я бренность жизни измерил.
Остаток мыслей и страсти
Родимой ладье доверил.
Искать ли мне наслажденья
И верить в любовь, как прежде,
В последней ладье крушенье
Последней видя надежды?
Но бог осветил мне душу,
Покрытую мглой холодной.
Еще не оставив сушу,
Нашел я дом благородный.
Мать с сердцем спартанки встретил,
Что польской плачет слезою,
Дочь с ангельским ликом заметил
И с твердой сарматской душою.
Как девы шли к жертвам Нерона,
Льву брошенным на съеденье,
Так братьям несут обреченным
Они слова утешенья.
Не видя взглядов суровых,
Не слыша окриков вражьих,
Навстречу звериному реву
Идут мимо грозной стражи.
Ничто меня не тревожит…
Эй! Ставь паруса прямые!..
Погибнуть страна не может,
Где жены и девы такие".
[Вторая половина 1824 г.]

рейтинг: 
Пакінуць каментар
иконка
Каментаваць артыкулы на нашым сайце магчыма толькі ў плыні 360 дзён з дня публікацыі.
Мы ў сацыяльных сетках
  • Камэнтуюць
  • Актуальна
  • Чытанае

Рэцыдыў

  • 09 ноябрь 2010, 11:17
  • 98 613
  • 0

Злавілі рыбку, ды… залатую

  • 28 февраль 2011, 16:16
  • 94 424
  • 0

Інвестыцыйны форум

  • 23 сентябрь 2011, 10:05
  • 90 562
  • 1

  • 11 февраль 2011, 11:20
  • 43 581
  • 0

Пераброддзе 2012. Погляд вучонага

  • 31 август 2012, 15:19
  • 42 713
  • 0

Кандыдатамі жадаюць стаць

  • 21 август 2012, 15:30
  • 36 745
  • 0

Вагон "вярнуўся"

  • 11 июнь 2013, 10:04
  • 0
  • 2

Пра тых, хто акты рэгіструе

  • 19 декабрь 2012, 09:24
  • 0
  • 2

Трагічны люты

  • 01 март 2011, 09:00
  • 25 911
  • 2
Курс валют у Міёрах
Святы
Праздники БеларусиБлижайшие праздники Беларуси

Православные праздникиБлижайшие православные праздники

Католические праздникиБлижайшие католические праздники

Именины 27 ноября 2020
Александр, Алексей, Аристарх, Василий, Виктор, Гавриил, Георгий, Григорий, Дмитрий, Константин, Михаил, Николай, Петр, Порфирий, Сергей, Федор, Анна, Филипп

Именины 26 ноября 2020
Герман, Иван

Госці краін

free counters
Партнеры сайта