Авторизация
 

Месца, дзе загінуў воін-казах у Вялікую Айчынную, наведалі яго сваякі

Место, где погиб воин-казах в Великую Отечественную, посетили его родственники Дыпламаты наш раён наведваюць нячаста, таму цікавасць да кожнага візіту вялікая. Не выключэнне — прыезд на Міёршчыну 13 лістапада першага сакратара пасольства Рэспублікі Казахстан Балата Каткенава не толькі з групай супрацоўнікаў, але і з членамі сваёй сям'і. Падставай для паездкі такой прадстаўнічай дэлегацыі стала вестка, што дзядуля дыпламата, Касабай Каткенаў, радавы 270-й стралковай  Дзямідаўскай Чырванасцяжнай дывізіі не вярнуўся з бою ў час контратакі 7 ліпеня 1944 года пад вёскай Слабада нашага раёна. 

 

 

(Заканчэнне. Пачатак на 1-й стар.)
Выдадзена сёлета пасольствам Рэспублікі Казахстан у Рэспубліцы Беларусь кніга "Ніхто не павінен быць забыты" па атрыманых пасля 2011 года звестках коратка паведамляе, што Касабай Каткенаў нарадзіўся ў 1903 годзе на станцыі Матай у Талды-Курганскай вобласці, пахаваны ў вёсцы Лявонпаль Міёрскага раёна. Па звестках райваенкамата, ён быў воінам 3-га стралковага батальёна 975-га стралковага палка 270-й СД.

Выдадзена сёлета пасольствам Рэспублікі Казахстан у Рэспубліцы Беларусь кніга "Ніхто не павінен быць забыты" па атрыманых пасля 2011 года звестках коратка паведамляе, што Касабай Каткенаў нарадзіўся ў 1903 годзе на станцыі Матай у Талды-Курганскай вобласці, пахаваны ў вёсцы Лявонпаль Міёрскага раёна. Па звестках райваенкамата, ён быў воінам 3-га стралковага батальёна 975-га стралковага палка 270-й СД.

 

агадаю, што 270-я стралковая Дзямідаўская Чырванасцяжная дывізія пад камандаваннем генерал-маёра І.П. Бяляева за перыяд з 30 чэрвеня  да 15 ліпеня 1944 года з баямі, пераадольваючы супраціўленне праціўніка, прайшла па маршруце праз вёскі Шыманшчына, Сазоны, Мётлы, фарсіравала раку Дзісна ў Слабадзе ля Мікалаёва і далей рухалася праз Дзянісава, Навінцы, Дзямешкі, Кісялі, Ліпаціна, Брыжынкі, Вінагроды, Узмёны. Самыя жорсткія баі з немцамі на Міёршчыне ў яе адбыліся за вышыню 135,9 у ваколіцах Слабады, у якіх таксама ўдзельнічалі палкі 71-ай гвардзейскай дывізіі, што рухаліся з Полацка ўздоўж Дзвіны з мэтай не дапусціць фарсіравання гэтай воднай артэрыі немцамі ў фланг нашым наступаючым часцям.

 

І вось Балат Каткенаў з маці Джамал, жонкай Дзільбар, сынам Алжасам і дачкой Айданой, калегамі-дыпламатамі пасля кароткай аўдыенцыі ў намесніка старшыні райвыканкама Т.А. Стальмачонак скіроўваюцца на машынах да Слабады, дзе іх чакаюць мясцовы краязнаўца, дырэктар Слабадской базавай школы Браніслаў Зыгмундавіч Невяроўскі і старшыня Узмёнскага сельскага Савета Таццяна Сяргееўна Смулько.

 

Гэта з сучаснага асфальту здаецца, што ніякай вышыні перад Слабадой няма. Але варта перайсці справа поле, засеянае азімінай, як трапляеш у зарослы кустоўем і высокімі дрэвамі яр, дзе ўгадваюцца рэшткі  колішніх траншэй і не загладжаныя часам вялікія варонкі ад бомб ці снарадаў. Адсюль і сапраўды не такая далёкая вёска здаецца на ўзвышшы. Між тым Браніслаў Зыгмундавіч апавядае прыезджым, што роўная цяпер ніва калісь была ў суцэльных варонках. Сюды 973-і і 975-ы палкі, іншыя падраздзяленні 270-й дывізіі падышлі 4 ліпеня 1944 года. Па дарозе  ля Барсукоў захапілі нямецкую радыёстанцыю на машыне і карты, рушылі на Слабаду, ахапілі яе з усіх бакоў. А тут пераправа і высокі бераг дазвалялі  кантраляваць Дрысу, цяперашні Верхнядзвінск, якую яшчэ не пакінулі вялікія нямецкія сілы. Таму яны і за наш бераг трымаліся моцна.

Першая начная спроба разбамбіць варожую пераправу праз Дзвіну савецкай авіяцыі не ўдалася, пазней гэта зрабіў адзін самалёт днём.

 

Між тым жорсткія баі працягваліся ля Слабады да 9  ліпеня. Пра іх напал, як сцвярджае Б.З. Невяроўскі, сведчыць тое, што воінаў тут узнагароджвалі не медалямі, а толькі ардэнамі. Нібы пасля з нямецкіх умацаванняў вывезлі 74 машыны-палутаркі назапашанах ворагамі боепрыпасаў.  Ад фальварка Дэмбінка заста-ліся толькі контуры фундаментаў. Тут, а таксама ля былых  вёсачак Дубінкі, Дубінава, Дубаўка былі пахаваны савецкія воіны, дзе ў брацкіх магілах, а дзе і проста ў варонках ад мін і снарадаў. А колькі выпадкаў, што і хаваць не было чаго. Пазней частку тых пахаванняў перанеслі ў Лявонпаль.

 

На полі ля былой Дэмбінкі пад лазіной нашчадкі некалькі гадоў таму ўстанавілі камень і металічны крыж з надпісам "Сяржант, сапёр Шалгуноў Васіль Мікалаевіч, загінуў 8.07.1944 г." Гэта адзін з тых, чыё імя яшчэ нядаўна таксама было невядома. Вось ля гэтага пахавання прыезджыя прыпыніліся памаліцца, а Дзільбар Каткенава загарнула ў хусцінку жменьку па-восеньску вільготнай і халоднай беларускай зямлі, якую некалі вызваляў і воін-казах і якая дала яму апошні прыстанак. Яна цяпер як святыня трапіць ў далёкі Казахстан.

 

Казахскія госці наведалі брацкую магілу воінаў 270-й стралковай дывізіі ў Лявонпалі, удакладнілі з намеснікам старшыні райвыканкама Т.А. Стальмачонак, раённым ваенным камісарам С.І Жабёнкам, старшынёй Узмёнскага сельскага Савета Т.С. Смулько, кіраўніком раённай ветэранскай арганізацыі Ч.С. Кашкурам пры ўдзеле старэйшыны вёскі М.А. Шук як і калі будзе на існуючым мемарыяле ўшанавана памяць радавога 3-га стралковага батальёна 975-га стралковага палка Касабая Каткенава.

 

Леанід МАТЭЛЕНАК.

 

 

рейтинг: 
Пакінуць каментар
иконка
Каментаваць артыкулы на нашым сайце магчыма толькі ў плыні 360 дзён з дня публікацыі.
Мы ў сацыяльных сетках

  • да 2018
  • 2019
  • Камэнтуюць
  • Актуальна
  • Чытанае

Рэцыдыў

  • 09 ноябрь 2010, 11:17
  • 97 799
  • 0

Інвестыцыйны форум

  • 23 сентябрь 2011, 10:05
  • 82 590
  • 1

Злавілі рыбку, ды… залатую

  • 28 февраль 2011, 16:16
  • 70 003
  • 0

Пераброддзе 2012. Погляд вучонага

  • 31 август 2012, 15:19
  • 41 289
  • 0

  • 11 февраль 2011, 11:20
  • 39 823
  • 0

Кандыдатамі жадаюць стаць

  • 21 август 2012, 15:30
  • 36 271
  • 0

Вагон "вярнуўся"

  • 11 июнь 2013, 10:04
  • 0
  • 2

Пра тых, хто акты рэгіструе

  • 19 декабрь 2012, 09:24
  • 0
  • 2

Трагічны люты

  • 01 март 2011, 09:00
  • 25 376
  • 2
Курс валют у Міёрах
Святы
Праздники БеларусиБлижайшие праздники Беларуси

Православные праздникиБлижайшие православные праздники

Католические праздникиБлижайшие католические праздники

Именины 12 декабря 2019
Даниил, Денис, Иван, Николай, Парамон, Сергей, Федор

Именины 11 декабря 2019
Алексей, Андрей, Василий, Григорий, Даниил, Иван, Константин, Николай, Павел, Петр, Рафаил, Сергей, Степан, Тимофей, Федор, Анна, Прасковья

Госці краін

free counters
Партнеры сайта